" Solo podróże po Polsce, urbex, militaria, survival, preppering, bezpieczeństwo w podróży, porady, recenzje i testy "

Forty w Warszawie: Twierdza Warszawa i Cytadela Warszawska

forty w warszawie

Cztery dni, około 20 godzin, nieco ponad 100 kilometrów i mniej więcej 200 tysięcy kroków. Te liczby obrazują, ile zajęło mi zwiedzanie 15 starych budowli fortyfikacyjnych. Niestety nie do każdej udało mi się wejść i nie każdej zrobić zdjęcie. W tym tekście zobaczycie forty w Warszawie, które miałam okazję odwiedzić w ostatnim czasie. To Cytadela Warszawska oraz forty pierścienia wewnętrznego i zewnętrznego.

Cytadela Warszawska

akwedukt cytadeli warszawskiej
Akwedukt Cytadeli Warszawskiej
Wioślarz w Parku Fosa
Wioślarz w Parku Fosa
forty w warszawie
Muzeum Katyńskie w Cytadeli Warszawskiej

Została zbudowana w latach 1832-1834 jako centralna część Twierdzy Warszawa. Na jej terenie znajdują się Muzeum X Pawilonu Cytadeli Warszawskiej i Muzeum Katyńskie. Budowane są Muzeum Historii Polski i Muzeum Wojska Polskiego. Wokół niej znajduje się Park Fosa i Stoki Cytadeli, miejsce odpoczynku na Żoliborzu. Stoi tu rzeźba Jana Sajdaka „Wioślarz” oraz inne artystyczne instalacje: „Brama dla ludzi, dom dla jeży”, „Wierzbowa Świątynia” i „Ptaki wodne”. Warto zobaczyć akwedukty Cytadeli Warszawskiej oraz górująca nad nimi działobitnię.

forty w warszawie
Fort Władimira (Legionów)
forty w warszawie
Fort Siergieja (Sokolnickiego)

Fortami Cytadeli Warszawskiej (Aleksandrowskiej) są: Fort Śliwickiego (Jasińskiego), Fort Władimira (Legionów), Fort Aleksieja (Traugutta), Fort Siergieja (Sokolnickiego). Nieistniejące forty Cytadeli Warszawskiej to: Fort Pawła (Mierosławskiego), Fort Gieorgija (Hauke-Bosaka) i Bateria Nadbrzeżna (Rymkiewicza).

forty w warszawie
Prochownia Fortu Sokolnickiego
forty w warszawie
Fort Śliwickiego (Jasińskiego)
forty w warszawie
Fort Aleksieja (Traugutta)

Forty pierścienia wewnętrznego

forty w warszawie
Fort Bema
wnętrze fortu bema w warszawie
Wnętrze Fortu Bema
fort piłsudskiego w warszawie
Fort Piłsudskiego

Na pierścień wewnętrzny fortów w Warszawie składają się:

  • Fort P „Bema” – teren rekreacyjny dzielnicy Bemowo, znajduje się tutaj ogródek społecznościowy;
  • Fort W-Szcza „Odolany” – dzielnica Wola;
  • Fort Szcza „Szczęśliwice” – dzielnica Ochota;
  • Fort Szcza-M „Rakowiec” – dzielnica Rakowiec, dziś widoczny jest jedynie zarys fortu;
  • Fort M „Mokotów” – dziś znajdują się tu klimatyczne restauracje;
  • Fort Cze „Piłsudskiego” – dzielnica Mokotów, obecnie znajduje się tu ekskluzywne osiedle.

Nieistniejącymi fortami pierścienia wewnętrznego są Fort W „Wola” i Fort M-Cze „Odyńca”.

fort mokotów w warszawie
Fort Mokotów
forty w warszawie
Fort Rakowiec

Forty pierścienia zewnętrznego

forty w warszawie
Fort Chrzanów
fort służewiec w warszawie
Fort Służewiec

Pierścień zewnętrzny Twierdzy Warszawa tworzą:

  • Fort I „Bielany” – znajduje się w Lasku Bielańskim;
  • Fort II „Wawrzyszew” – dzielnica Bielany;
  • Fort IIA „Babice” – dzielnica Bemowo;
  • Fort III „Blizne” – dzielnica Bemowo;
  • Fort IV „Chrzanów” – dzielnica Bemowo;
  • Fort V „Włochy” – dzielnica Włochy;
  • Fort VI „Okęcie” – dzielnica Włochy, tutaj 14 marca 1980 roku rozbił się samolot pasażerski Ił-62 „Mikołaj Kopernik” lecący z USA do Polski. W katastrofie zginęła cała załoga i wszyscy pasażerowie, w tym piosenkarka Anna Jantar-Kukulska;
  • Fort VII „Zbarż” – dzielnica Włochy;
  • Fort VIIA „Służewiec” – dzielnica Mokotów;
  • Fort VIII „Służew” – dzielnica Urysnów;
  • Fort IX „Czerniaków” – dzielnica Mokotów, znajduje się tu bardzo ciekawe muzeum, o którym pisałam w tekście Dziewczyny z Muzeum Polskiej Techniki Wojskowej;
  • Fort X „Augustówka” – dzielnica Mokotów.
forty w warszawie
Fort Zbarż
forty w warszawie
Fort Włochy

Nieistniejącymi fortami pierścienia zewnętrznego są: Fort XI „Grochów”, Fort XIA „Grochów II”, Fort XII „Antoninów”, Fort XIIA „Lewinów”, Fort XIV „Marywil”, Fort XIVA „Pelcowizna”. W Forcie XIII „Lewicpol” na Bródnie mieści się jednostka wojskowa. Nieistniejącymi fortami linii Warszawa-Zegrze są Forty Wawer i Kawęczyn. Fort Beniaminów natomiast znajduje się w rękach prywatnych i nie jest udostępniany zwiedzającym.

Pomnik ofiar katastrofy samolotu "Mikołaj-Kopernik" w forcie Okęcie
Pomnik ofiar katastrofy samolotu „Mikołaj-Kopernik” w forcie Okęcie
fort okęcie w warszawie
Fort Okęcie

P.S. Zwiedzałaś i zwiedzałeś forty w Warszawie? Daj znać w komentarzu.

Dowiedz się, co zwiedzać w Polsce. Odbierz darmowe checklisty dla podróżnika.
Zapisując się, wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych zgodnie z warunkami polityki prywatności i plików cookies (więcej informacji)
We respect your privacy
Podziel się

0 Komentarzy

Napisz komentarz

Twój e-mail nie zostanie opublikowany